Ο πιο σίγουρος τρόπος να λήξει
ο πόλεμος είναι να ηττηθείς
 
 

Το λύθρο του αίματος…

23 Σεπτεμβρίου 2020

23 Σεπτεμβρίου 1821, η Άλωση τής Τριπολιτσάς. Επιμένουμε, άλωση, όχι «απελευθέρωση», αλλιώς γιατί ο Γέρος να πει. Τ’ άλογό μου απ’ τα τείχη ώς τα σαράγια δεν επάτησε γη… Και ο Παπαγιώργης να γράψει το «λύθρον» …και ο «λύθρος» (ομηρικό), αίμα πηγμένο, ανακατεμένο με σκόνη και ιδρώτα, λάσπη με αίμα: 

Το επαναστατικό στράτευμα που είχε κυκλώσει την Τριπολιτσά ήταν χωρι­σμένο σε τέσσερα σώματα με διοικητές τον Κολοκοτρώνη, τον Γιατράκο, τον Αναγνωσταρά και τον Πέτρο Μαυρομιχάλη. Ήταν κοινό μυστικό ότι η πρωτεύουσα τού Μοριά έκρυβε μεγάλους θησαυρούς και φυσικά τα χαρέμια τού Χουρσίτ πασά. Από τη στιγμή που η τύχη της είχε κριθεί, το μόνο που απέμενε ήταν η παράδοση ή η εισβολή. Μόνο που αυτή τη φορά η επιχείρηση υπερέβαινε κατά πολύ τον στρατιωτικό χαρακτήρα της.

Ο Υψηλάντης, βέβαια, πιστός στα στρατιωτικά του καθήκοντα, είχε φροντίσει να οριστεί επακριβώς η διανομή τής λείας, τί θα ανήκε στους εισβολής, τί θα πήγαινε στο ανύπαρκτο εθνικό ταμείο. Ανάλογους όρους είχε εκ­φράσει για τη συμπεριφορά απέναντι στους αιχμαλώτους. Ωστόσο, παρ’ ότι ξένος, θα πρέπει να είχε συναι­σθανθεί και ο ίδιος ότι τα όσα θα ακολουθούσαν ασφαλώς θα κονιορτοποιούσαν τά όποια μέτρα είχαν ληφθεί. Ως εκ τούτου έπραξε σοφά και απομακρύνθηκε από την πολιορκία προς τις ακτές τού Κορινθιακού. Ουσιαστικά τούς είχε αφήσει μόνους, ραγιάδες και Τούρκους, να λύσουν τους λογαριασμούς τους διά τής σφαγής.

Σφαγές τού άμαχου λαού από εισβολείς είναι συνηθισμένες στα πολεμικά χρονικά. Μόνο που κατά την άλωση τής Τριπολιτσάς δεν έχουμε έναν οργανωμένο στρατό που καταλαμβάνει μια πόλη, αλλά μια σπαρακτική εθνο­φυλετική εκδίκηση. Τα θύματα αίφνης βρέθηκαν σε μια απόλυτη θέση ισχύος, τους ανατέθηκε ο ρόλος τού δημίου χωρίς να υπάρχει ανασταλτικός παράγοντας. Η μαύρη τελετή δεν έκανε διάκριση σε ηλικίες, φύλο, θρησκεία, εθνότητα (οι δυο χιλιάδες Εβραίοι τής πόλης κατακρεουργήθηκαν με πρωτοφανή ωμότητα).

Αυτόπτης μάρτυς ο Φωτάκος, περιγράφει τούς Υδραίους με τα μαχαίρια τους (τους «σαλτιρμάδες») που πελεκούσαν όποιον έβρισκαν. «Ακόμη και τώρα έρχεται εις τον νουν μου το λιάνισμα και το τρίξιμον τών κοκκάλων και ανα­τριχιάζω. Τους επαρακάλεσα να παύσουν τήν σφαγήν, αλλά δεν εκατόρθωσα τίποτε, μάλιστα εφοβήθηκα μη μού δώσουν και εμένα καμίαν πληγήν. Τόση ήτο η μέθη των διά να σκοτώνουν Τούρκους!».

Ο απόηχος τής σφαγής δεν έκανε μόνο τον γύρο τών απανταχού ραγιάδων, αλλά έφτασε ως τα πολιτισμένα κράτη τής Ευρώπης, όπου τα φιλελληνικά κομιτάτα ήρθαν σε δύσκολη θέση. Πώς να υπερασπιστούν ανθρώπους που ξεπέρασαν τα όρια τής βαρβαρότητας και της κτηνωδίας; Εν τούτοις αυτό που θεωρήθηκε εθνική ντροπή ήταν στην πραγματικότητα μια εθνική ανάσταση, έστω και ανόσια. Μόνο με την άλωση της Τριπολιτσάς οι ραγιάδες μυήθηκαν στο βαθύτερο νόημα τού πολέμου που είχαν κηρύξει. Δεν υπήρχε πλέον κανένα περιθώριο συμβι­βασμού ανάμεσα στους δύο λαούς. Ο πόλεμος θα έφτανε μέχρις εσχάτων.

Μέσα στην πρωτάκουστη αιματοχυσία και στο λύθρο οι επαναστάτες έπαιρναν ουσιαστικά το αληθινό πολεμικό βάπτισμα. Και βέβαια δεν χρειάζεται να δικαιολογούμε τις μαύρες σκηνές που εκτυλίχθηκαν στους δρόμους και στα σπίτια τής πρωτεύουσας με το μένος αιώνων κατά τού τυράννου. Οι Μοραΐτες μετρούσαν μόνον έναν αιώνα σκλαβιάς. Είχαν όμως ανάγκη μια κατάσταση απολύτου ασυδοσίας για να ανακτήσουν τη φυλετική τους αυτο­πεποίθηση. Και την ανέκτησαν με μια αθεμιτουργία που δεν βρήκε ποτέ τον υμνητή της. Το νεοσύστατο κράτος είχε ανάγκη την προβολή ηρωικών θυσιών. Το Μεσολόγγι απέβη εθνικό σύμβολο, ενώ η Τρίπολη αποσιωπήθηκε…

ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΠΑΓΙΩΡΓΗΣ, Κανέλλος Δεληγιάννης, Εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα 2009, σελ. 123-124
ΣΧΟΛΙA 5
  1. Δεν ξέρω τον Κωστή Παπαγιώργη, αλλά νομίζω πως αυτά που γράφει και που εσείς τα προβάλλετε μας πάνε πίσω στη βαρβαρότητα. Σωστά λέμε «απελευθέρωση», δεν πρέπει να θυμόμαστε τον κακό μας εαυτό.

    1. Χωρίς τον «κακό μας εαυτό» φίλε Τριπολιτσιώτη, τώρα θα μιλούσαμε τούρκικα! Έπρεπε εκεί κάτω να είστε υπερήφανοι για την άλωση της πόλης σας…

  2. Ήταν ελληνική πόλη η Τρίπολη; Πόσο ελληνικό πληθυσμό είχε κατά τη διάρκεια της πολιορκίας; Δέχομαι ότι ήταν νευραλγικής σημασίας για την επιτυχία της επανάστασης, αλλά δεν είχε μεγάλη ελληνική ιστορία. Γι’ αυτό δεν πρόκειται για απελευθέρωση, αλλά για άλωση. Ο κακός μας εαυτός… αναφέρεται στη σφαγή. Κατακτήθηκε, εντάξει, οι δεκάξι χιλιάδες τούρκοι, εβραίοι και αρβανίτες νεκροί που αναφέρει η βικιπαίδεια ήταν αναγκαίοι για την επανάσταση; Υ.Γ. Ας είχαμε περισσότερους σαν τον Κωστή Παπαγιώργη.

  3. Τον Κονδύλη τον Παναγιώτη να διαβάσεις. Και φυσικά τα πρωτότυπα, τους ίδιους του πρωταγωνιστές της επανάστασης του ’21. Κυρίως! Άσε τον Παπαγιώργη. Αυτός τα είπε κι έτσι, τα είπε και αλλιώς εξ άλλου. Είναι οργανικός διανοούμενος, ιστορικός λογοτέχνης παρά ιστορικός καθαρός. Το απόσπασμά σου είναι απόσπασμα. Τίποτα άλλο σπουδαίο. Και τα αποσπάσματα, φίλε μου, είναι όλα και υποχρεωτικά επιλογή. Και επιλογή καταγήγει προπαγάνδα, για να μαθαίνεις. Ακόμα και καλοπροαίρετη αν είναι. Τα δε σχόλια είναι από αφελείς χειροκροτητές προς αφελείς χειροκροτητές. Ο πόλεμος δεν έχει κανόνες! Ποτέ δεν είχε! Αυτό να καταλάβεις. Από αυτό και από εδώ αρχίζουμε. Τα διεθνή πρωτόκολλα και άλλα τέτοια καλαμπούρια του ΟΗΕ είναι πάντα καλαμπούρια. Αν θέλεις να μάθεις πραγματικά και ουσιαστικά τον κόσμο, γύρνα πίσω στον Ηράκλειτο και τους Ίωνες. Και διάβασε τους μόνο φιλοσοφικά. Αν μπορείς. Αλλιώς συνέχισε να γράφεις τέτοια για το σημερινό πόπολο των θαυμαστών.

    1. Αγαπητέ φίλε, νομίζουμε πως κατασκευάζεις ένα στόχο και ύστερα τού επιτίθεσαι, παρ’ όλ’ αυτό αστοχείς. Γράφεις. «Τους ίδιους τους πρωταγωνιστές τής επανάστασης τού ’21 να διαβάσεις» (κάτι θα έχουμε διαβάσει κι εμείς απ’ αυτούς). Αλλά αμέσως ύστερα (και πριν) εγκαταλείπεις τις «πηγές» σου και αναφέρεσαι σ’ έναν «θεωρητικό τού πολέμου» (μάς επιτρέπεις φανταζόμαστε να γνωρίζουμε κι εμείς τον Κονδύλη), τον Ηράκλειτο και τους Ίωνες (φιλοσόφους). Μας προτρέπεις μάλιστα να τούς διαβάσουμε φιλοσοφικά! Λες και θα μπορούσε να γίνει αλλιώς (συμπεριλαμβανομένου και τού Κονδύλη εννοείται), αλλά αυτή η προτροπή σου, αν δεν τό κατάλαβες, είναι ευθεία υπεράσπιση τού Παπαγιώργη! Δεν έχουμε καμία ανάγκη να τον υπερασπιστούμε, αλλά τί διαφορετικό κάνει ο Παπαγιώργης, ο οποίος μάλιστα «διαβάζει» έξοχα τον Φωτάκο. Άλλωστε καταλήγεις στο ίδιο συμπέρασμα. Ο πόλεμος δεν έχει κανόνες! Παρά λοιπόν το εκτεταμένο σχόλιο σου, δεν μας έδωσες να καταλάβουμε, τί ακριβώς σε ενόχλησε, διότι από κάτι έχεις ενοχληθεί. Από την «προπαγάνδα» (τού «αποσπάσματος», φυσικά και κάνουμε «προπαγάνδα», αλλιώς πώς θα έπεφτες στην παγίδα;), από τον όρο «άλωση», τα υπεράνω δύο - τρία σχόλια (στα οποία εμείς δεν βλέπουμε κανένα αλληλοχειροκρότημα); Ή σ’ ενοχλεί αυτό που σχεδόν περιφρονητικά αποκαλείς «πόπολο», όχι τών «θαυμαστών», αλλά εν προκειμένω τών Υδραίων και λοιπών «σφαγιαστών», που περιγράφει με τόση γλαφυρότητα ο Φωτάκος και «σκηνοθετεί» ίσως ο Παπαγιώργης; Ας είμαστε ειλικρινείς…

Το σχόλιό σας...

Η ηλεκτρονική σας διεύθυνση δεν δημοσιεύεται.

Μμμ! Κανείς δεν μιλάει γι’ αυτά…

Οι πλατείες φταίνε, οι συγκεντρώσεις φταίνε, οι νέοι φταίνε, τα πάρτυ φταίνε, όλα τούς φταίνε… Τα μέσα μαζικής μεταφοράς δεν φταίνε! Για τη μεταφορά και τη μαζική μετάδοση τού κορονοϊού… Τα │ Βλ. ανάρτηση…