Ο πιο σίγουρος τρόπος να λήξει
ο πόλεμος είναι να ηττηθείς
 
 

Η αυθεντική* ιστορία, ημέρα πρώτη…

14 Νοεμβρίου 2020

Και την 14η Νοεμβρίου 1973, ημέραν Τετάρτην, αι επίφοβοι Γενικαί Συνελεύσεις τών σπουδαστών πραγματοποιούνται νομίμως. Από 14.00΄ μέχρι 17.30΄ ώρας περίπου 3.000 σπουδασταί τού Πολυτεχνείου συνέρ­χονται εις τα κτίρια τών Σχολών των και πραγματοποιούνται Συνελεύσεις τών Συλλόγων Αρχι­τεκτόνων, Πολιτικών Μηχανικών, Μηχανολόγων - Ηλεκτρολόγων και Χημικών Μηχανικών.

Εις απάσας τας Συνελεύσεις ταύτας συνεζητήθησαν σπουδαστικά μόνον θέματα και απεφασίσθη η αποχή εκ των μαθημάτων μέχρι και της Δευτέρας 19.11.1973. Το προηγούμενον όμως τών περί την Νομικήν, ιδία, Σχολήν, γεγονότων τού Φεβρουαρίου 1973 και των εξ αυτών δυσμενών εξελί­ξεων, σο­βαράς μεν προεκάλει εις τους τότε κρατούντας ανησυχίας, προάγγελος όμως ήτο ελπίδων πολλών διά τας νεα­νικάς καρδίας τών σπουδαστών. Και το αντίθετον τούτο, δι’ έκαστον τών διισταμένων συναίσθημα σοβαρώς επε­τείνετο, τεχνιέντως εκατέρωθεν, υπό ανησυχιών και ελπίδων τροφοδοτούμενον.

Τας απογευματινός ώρας τής ιδίας ημέρας, ρίπτεται υπό τινων σπουδαστών η ιδέα τής παραμονής και διανυκτε­ρεύσεώς των εντός τού Πολυτεχνείου, ενώ πλήθος φοιτητών εξ άλλων σχολών προσέρχονται εις το Πολυτε­χνείον και συνενούνται μετά τών αυτόθι παραμενόντων. Η τοιαύτη περί παραμονής απόφασις υπήρξεν αυθόρ­μητος και ήτο ξένη, αρχικώς τουλάχιστον, προς πάσαν ιδέαν πολιτικής εκμεταλλεύσεως τών εκδηλώσεων. Περί την 18.00΄ ώραν πραγματοποιείται εκτός του Πολυτεχνείου και επί τής διασταυρώσεως τών οδών Πατησίων και Στουρνάρα συνάντησις τού Πρυτάνεως τού Πολυτεχνείου μετά τού τότε Αστυνομικού Διευθυντού Αθηνών, πα­ρι­σταμένου εκπροσώπου τής Εισαγγελικής Αρχής, και ζητείται η άδεια τού πρυτάνεως διά τήν εντός τού ιδρύ­ματος είσοδον τών αστυνομικών προς εκδίωξιν τών σπουδαστών.

Ο πρύτανις όμως αρνείται κατηγορηματικώς, διερμηνεύων εν τούτω και την ομόφωνον και ομόρρυθμον γνώ­μην τής τε Συγκλήτου και του Συλλόγου τών καθηγητών τού Πολυτεχνείου. Η τοιαύτη υπεύθυνος θέσις τών κα­θηγητών του Πολυτεχνείου εξεφράσθη και επισήμως διά τής από 15.11.1973 αποφάσεως τής Συγκλήτου, δι’ ης κατηγορηματικώς απεκρούετο πάσα ιδέα επεμβάσεως, διότι θα κατελύετο δι’ αυτής το ακαδημαϊκόν άσυλον και σοβαρός υφίστατο κίνδυνο αιματοχυσίας. Εξεφράζετο δε εν ταυτώ η ελπίς τής υπό τών ιδίων τών καθηγη­τών, ως και κατά το παρελθόν, ειρηνικής αντιμετωπίσεως των γεγονότων.

Νέα προσπάθεια τής Αστυνομίας δι’ απ’ ευθείας συνεννοήσεως μετ’ εκπροσώπων τών σπουδαστών προς ειρηνικήν αποχώρησίν των εκ του Πολυτεχνείου αποτυγχάνει. Οριστικοποιείται ούτω η απόφασις τής αυτόθι παραμονής τών σπουδαστών και από 22.00΄ ώρας λαμβάνονται τα πρώτα μέτρα τού εκ των έσω αποκλεισμού των. Ουδέν όμως εκ των έξω η Αστυνομία πραγματοποιεί. Αποσύρεται και απρακτεί, οιονεί απαθώς θεωμένη τών γιγνομένων, παρά τον σαφώς διαφαινόμενον κίνδυνον διεισδύσεως στοιχείων ξένων και επιρροών επιβλαβών ασχέτων προς τα σπουδαστικά αιτήματα μεταξύ τού φοιτητικού κόσμου, κίνδυνον ον αντελήφθησαν ή θα έδει να αντιληφθούν πολυπλεύρως και ουχί μονομερώς αι υπηρεσίαι πληροφοριών τής Αστυνομίας.

Και ούτω δεν επιχειρείται ευθύς εξ υπαρχής το λογικώτερον και απλού­στερον, ο αποκλεισμός δηλονότι τού τετρα­γώνου τού κτιριακού συγ­κρο­τήματος τού Πολυτεχνείου και η απαγόρευσις ή ο έλεγχος, έστω, των εις το Πο­λυτεχνείον εισερχομένων και εξερχόμενων αυτού.

Ούτω και το πανεπιστημιακόν άσυλον θα διετηρείτο και τα επακολου­θήσαντα έκτροπα θα προελαμβάνοντο. Και το αποτέλεσμα υπήρξεν α­ληθώς τραγικόν. Στοιχεία ξένα, άσχετα και εχθρικά προς τους σπου­δαστάς εισέρχονται εις το Πολυτεχνείον, ο ιερός χώρος τού οποίου μετα­βάλλεται εις αιματοβαφή στίβον ενός απηνούς αγώνος φανατικών πολιτικών αντιθέσεων. Εκπρόσωποι ποικί­λων αποχρώσεων τής αριστεράς δια­σταυρούνται μετά πρακτόρων τής ΚΥΠ και ανυποψίαστοι αγνοί σπουδασταί συνεργάζονται μετά πρακτόρων μυστικών υπηρεσιών. Και πάντες ούτοι ιδίας έχουν επιδιώξεις, αι οποίοι συμπο­ρεύονται εις την προς ίδιον όφελος αδίστακτον εκμετάλλευσιν τού αγνού ιδεαλισμού τών νέων.

Από του απογεύματος τής ιδίας ημέρας, το καθαρών σπουδαστικών αιτημάτων φοιτητικόν κίνημα μεταλλάσσεται εις πολιτικόν και εκφράζεται ως αντίθεσις προς την κρατούσαν τότε δικτατορίαν. Τα ριπτόμενα δε αρχικά συν­θήματα δηλοποιούν τήν ενότητα εις αυτήν την αντίθεσιν. «Ψωμί ‐ παιδεία ‐ ελευθερία, δημοκρατία, λαϊκή κυ­ριαρχία, έξω από το NATO, δημοκρατική παιδεία, κάτω η χούντα, όχι στον εμπαιγμό ενός τρελού»

Η τοιαύτη προς τον πολιτικόν χώρον μετατόπισις τού αγώνος σωρευτικά προκαλεί γεγονότα και ραγδαίας συνε­πάγεται εξελίξεις. Η βαρεία πολιτική ατμόσφαιρα τής εποχής και η επί έτη συμπιεζομένη πολιτική βούλησις εύρον άνοιγμα εκτονώσεως έντονον εις τα διά τών εκδηλώσεων προκαλούμενα ρήγματα εις τον δικτατορικόν μονολιθισμόν, ενώ ο κατά την ιδίαν εσπέραν τεθείς εις λειτουργίαν πρόχειρος ραδιοφωνικός σταθμός του Πολυ­τεχνείου μεταβάλλει εις κήρυγμα εύγλωττον, ισχυρών συγκινησιακών δονήσεων, γενεσιουργόν, την κραυγήν Εδώ Πολυτεχνείον, εδώ Πολυτεχνείον, εδώ ο ραδιοφωνικός Σταθμός τών ελευθέρων αγωνιζόμενων Ελλήνων!».

Η στιγμή ήτο κρίσιμος διότι η εκδήλωσις ήτο αυτόχρημα επαναστατική και, το έτι σπουδαιότερον, εξεδηλούτο εις χώρον ελευθερίας πνευματικής και κατέκλυζε τάς ψυχάς τών αμετανόητων ιδεολόγων όλων τών εποχών, των νέων!* Απητείτο γνώσις τού αναφυομένου ήδη προβλήματος και εχρειάζετο σύνεσις, αντικειμενικότης, διορα­τικότης και ψύχραιμος αποφασιστικότης διά τήν αντιμετώπισιν και επίλυσιν τούτου. Και ως προς μεν την γνώσιν σοβαρώς εδοκιμάσθη, διότι ουδείς τών αναλαβόντων τήν ευθύνην τών γεγονότων εκ των τότε κρατούντων εδείχθη ότι κατενόει σοβαρώς τα σπουδαστικά αιτήματα και την ιδιότυπον και ιδιόμορφον ψυχολογίαν τών νέων, οι οποίοι εις τας προοδευτικάς και ανακαινιστικάς τάσεις των εμφανίζονται ανέκαθεν ως αντιφρονούντες, αντικυβερ­νητικοί και ουχί σπανίως επαναστατικοί. Ως προς δε την σύνεσιν, την ψυχραιμίαν και διορατικότητα τραγική επηκολούθησεν η εκ των εξελίξεων διάψευσις αυτής της ελπίδος [αύριο η συνέχεια]…

* Κανένας ίσως απ’ όσους βρέθηκαν τότε εκεί, απ’ όσους ύστερα αποπειράθηκαν να περι­γράψουν ιστορικώς ή λογοτεχνικώς το γεγονός, δεν τό προσέγγισε με τήν αντικειμενικό­τητα, τις κοινωνιολογικές και ψυχολογικές παρατηρήσεις, τη σαφήνεια, το ύφος τής πε­ριγραφής τού νεαρού τότε Εισαγγελέως Δημητρίου Τσεβά στο ιστορικό πόρισμά του (οι υπογραμμίσεις, εδώ με πλά­για στοιχεία, δικές του). Τόσο που όταν το διαβάζεις αγνοείς πως είναι γραμμένο στην καθα­ρεύουσα, η γλώσσα ρέει σαν τού Παπαδιαμάντη…

ΤΡ. - Απόσπασμα από το ΠΟΡΙΣΜΑ τού Εισαγγελέως ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΤΣΕΒΑ, Τετάρτη 14.11.1973
ΣΧΟΛΙΟ 1
Το σχόλιό σας...

Η ηλεκτρονική σας διεύθυνση δεν δημοσιεύεται.

Εκείνον τον Δεκέμβρη…

Τού ’44, σαν σήμερα 3 τού μηνός, το ΕΑΜ διαδηλώνει στην Πλατεία Συντάγματος απέναντι στη νέα κατοχή, τών Άγγλων και τού στρατηγού Σκόμπυ. Παρ’ ότι αρχικά την είχε επιτρέψει, η κυβέρνηση │ Βλ. ανάρτηση…